Zo maak je een opzet voor je boek

Je wilt niet weten hoe vaak ik in het verleden ‘gewoon ben begonnen’ met het schrijven van een boek. Met de nadruk op ‘begonnen’, want al die beginnetjes werden nooit afgemaakt. Ze zullen vast wel bestaan hoor, die schrijvers die op een dag beginnen met schrijven wel zien waar het schip strandt. En dat dat schip dan dus niet strandt, maar uiteindelijk netjes een haven in tuft. Toch geloof ik dat het merendeel van de schrijvers echt baat heeft bij een wat meer gestructureerde aanpak. Vandaag vertel ik je hoe je dat zou kunnen doen.

1. Het idee
Het begint met het uitwerken van je idee (of ideeën). Ik begin graag op papier. Ik schrijf mijn eerste idee op en kladder er van alles bij. Ik laat het steeds even liggen tot me weer iets nieuws invalt dat ik erbij kan schrijven. Dit kan dagen zo doorgaan. Drukke dagen voor mijn onderbewuste, dat de hele tijd bezig is. Als mijn idee is uitgegroeid tot een min-of-meer helder plan, ga ik achter mijn computer zitten en schrijf ik een synopsis: een samenvatting van wat een nieuw boek zou kunnen worden. Hieraan schaaf ik net zo lang tot ik tevreden ben. Zie ook: de vijf fases van een nieuw idee.
Als je zin hebt, kun je ook een moodboard maken van je idee. Pak er een stapel tijdschriften bij en knip alle plaatjes uit die jou aan je verhaal doen denken. Je kunt ze op een groot vel plakken dat je bij je werkplek hangt, of zoals ik in een grote dummy waarin je al je moodboards bij elkaar verzamelt. Natuurlijk kun je je moodboard ook op de computer maken, bijvoorbeeld met behulp van Pinterest. Als je nog niet wilt dat de hele wereld meekijkt met jouw kakelverse project, biedt Pinterest ook de mogelijkheid om een board te maken dat alleen jij kunt zien.

SAMSUNG DIGITAL CAMERA

2. Proefhoofdstukken en personages
Als je zeker weet dat je verder wilt met je verhaal, staan je twee dingen te doen: het schrijven van een paar proefhoofdstukken en het uitwerken van je personages. Ik vind het prettig om in het begin te spreken van ‘proefhoofdstukken’ in plaats van meteen ‘voor het echie’ te gaan. Het kan namelijk gebeuren dat je tijdens het schrijven merkt dat je idee toch niet van de grond komt. Tegelijkertijd is het fijn om alvast wat uitgewerkte personages te hebben, dat schrijft lekkerder en komt de kwaliteit van je eerste hoofdstukken meteen ten goede. Maar waar kun je nou het best mee beginnen?
Dit zal voor iedereen anders zijn, maar ik ben momenteel met allebei tegelijk bezig. Dat werkt heel fijn. Ik bedenk een opzet voor een hoofdstuk, werk het karakter van het hoofdpersonage van dat hoofdstuk uit en schrijf vervolgens het hoofdstuk. Op deze manier kan ik meteen testen of ik het karakter voldoende heb uitgewerkt en of het lekker uit de verf komt. Voor het uitwerken van de karakters gebruik ik momenteel de checklist uit Schrijven, kreng! van Lisette Jonkman, die is erg handig! Zie ook mijn review van dit boek.

SAMSUNG DIGITAL CAMERA

3. Hoofdstukplanning
Je bent nu bezig je hoofdpersonages en hun wereld langzaam te leren kennen. Introduceer niet teveel personages tegelijk, maar laat ze een beetje aan elkaar wennen en laat er steeds eentje bij komen waar je dan weer een karakterdossier van maakt. Op die manier kun je er zelf ook rustig in komen. Wanneer je een goed beeld van je verhaal hebt en je een aantal proefhoofdstukken hebt geschreven, kun je wat meer aan de lange termijn gaan denken en een hoofdstukplanning maken, waarin je kort omschrijft wat er in de komende hoofdstukken aan bod moet komen en waar het conflict in zit.
Ik plan zelf altijd ongeveer tien hoofdstukken vooruit. Natuurlijk weet ik hoe het verhaal globaal moet verlopen en hoe het moet eindigen, dankzij mijn synopsis. Maar ik vind het fijn om de precieze invulling een beetje aan mijn personages over te laten. Naarmate ik hen beter leer kennen, weet ik ook beter hoe ik het hen zo moeilijk mogelijk kan maken, gna gna gna.

Op deze manier creëer je langzaam de wereld van je boek, een soort landkaart in je hoofd. Neem er lekker de tijd voor, want dit is de leukste fase. Je kunt nu nog alle kanten op en je kunt nog makkelijk dingen omgooien als je toch wat anders wilt. Vergeet niet ervan te genieten!

2 Comments on Zo maak je een opzet voor je boek

  1. Danique V.
    06-04-2015 at 19:48 (3 years ago)

    Handig en super leuk! Ooit wil ik ook nog een boek proberen te schrijven, haha 🙂
    Danique V. recently posted…Film: Into the WoodsMy Profile

  2. Eline Stiekema
    08-04-2015 at 11:30 (3 years ago)

    leuk! Gewoon proberen, zou ik zeggen 🙂

Leave a Reply

CommentLuv badge